Những lo ngại về việc các doanh nghiệp sử dụng nguồn vốn vay ưu đãi từ gói tín dụng hỗ trợ lãi suất để “đảo nợ” khiến các ngân hàng phải thận trọng trong quá trình triển khai gói tín dụng hỗ trợ. Nhưng khó ở chỗ, nếu thận trọng quá nguồn vốn không đến kịp được nơi cần đến.
Có một thực trạng là trong quá triển khai chương trình hỗ trợ bù lãi suất, vì có được lãi suất thấp nên nhiều doanh nghiệp tìm cách “đảo nợ”, doanh nghiệp tìm cách trả khoản nợ cũ để có đủ điều kiện được vay mới.
Theo ý kiến của nhiều chuyên gia, điều này là không đúng với mục đích kích cầu và lại bước vào “vết xe cũ” khi các khoản vay mới này được doanh nghiệp dùng để lấp đầy các vụ sa lầy vào thị trường tài chính, bất động sản. Bởi rất có thể, con số dùng sai mục đích này đủ lớn để dẫn đến tác động tiêu cực cho nền kinh tế vĩ mô cũng như cho các thị trường khác. Chính vì vậy, nếu mở rộng vốn vay một cách vội vàng và ồ ạt thì rủi ro cũng sẽ tăng lên đến mức nguy hiểm cũng dễ hiểu.
Do vậy, hiện các NHTM rất nghiêm túc trong chương trình tín dụng của ngân hàng mình. Yêu cầu đặt ra là rà soát thận trọng, nhưng bài toán khó là nếu thận trọng quá thì thời gian cho doanh nghiệp phục hồi sẽ kéo dài, nguồn vốn không đến kịp được nơi cần đến.
Trong thực tế, tình trạng khó khăn hiện nay của rất nhiều doanh nghiệp xuất phát từ nhiều nguyên nhân, không chỉ vì chi phí tài chính cao.
|
Trách nhiệm của các NHTM lúc này là giám định tính chất khả thi và hiệu quả kinh tế của mỗi dự án trước khi cho vay. |
Thế nhưng, nhiều ý kiến của doanh nghiệp lại cho rằng, với mức lãi suất vay vốn thấp, các NHTM có thể cho doanh nghiệp vay với lãi suất thấp, chỉ khoảng từ 3-5%, mà ngân sách nhà nước không phải hỗ trợ. Điều đó cũng đồng nghĩa với việc tất cả các đối tượng được vay vốn với mức lãi suất thấp chứ không bị phân biệt như hiện nay. Mức lãi suất thấp được thực hiện rộng rãi khiến cho chi phí đầu vào thấp, tạo điều kiện cho doanh nghiệp có thêm lợi thế cạnh tranh trên thị trường nội địa cũng như xuất khẩu. Trách nhiệm của các NHTM lúc này là giám định tính chất khả thi và hiệu quả kinh tế của mỗi dự án trước khi cho vay; Có trách nhiệm thu hồi vốn và lãi.
Ngân hàng ACB cho biết, các doanh nghiệp đã được vay vốn hỗ trợ lãi suất để kinh doanh và tái mở rộng sau khi tìm cách trả nợ cũ cho ngân hàng. Ngân hàng này cũng không thu phí phạt đối với các doanh nghiệp tất toán trước hạn.
Tuy nhiên, giám đốc một ngân hàng thương mại cổ phần lại cho biết, cho vay lãi suất cao hiện không còn nhiều, hợp đồng còn lại thời gian cũng ngắn nên tâm lý chung của các ngân hàng cũng không ngại các doanh nghiệp thanh toán sớm. Vì doanh nghiệp nào thanh toán được sớm chứng tỏ vẫn còn khả năng xoay xở làm ăn, ngân hàng dù có mất tý lãi nhưng lại bớt một nỗi lo nợ xấu và được tiếng với bạn hàng. Nguyên tắc là không đảo nợ và ngân hàng cũng không quan tâm đến chuyện doanh nghiệp lấy vốn đâu để trả mà chỉ cần trả được nợ và vay vốn mới đúng quy trình.
Hải Ngọc