Như DĐDN đã đưa tin về sự việc 53.000 tấn gạo XK... không thông đã khiến DN bức xúc. Tuy nhiên, sáng 27/4/2009, tại cuộc họp Hội đồng Quản trị (HĐQT) Hiệp hội Lương thực VN (VFA) ở Cần Thơ từ Chủ tịch VFA Trương Thanh Phong đến các thành viên HĐQT - chủ yếu là các DN thuộc các tỉnh, thành có sản lượng lúa gạo lớn của ĐBSCL - đều nhất trí : “Sự cố 53.500 tấn gạo vừa qua chỉ là nhất thời. Cái quan trọng là đảm bảo an ninh lương thực theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ”.
Khi quyền lợi bị đe dọa, DNNN tại địa phương chỉ còn biết báo cáo Tỉnh ủy, UBND tỉnh, bởi Nghị quyết HĐND tỉnh đã giao mức phấn đầu (vượt chỉ tiêu trên giao) mà không làm thì không được. Chính vì vậy, ông Nguyễn Hùng Linh - TGĐ Cty thương mại du lịch Kiên Giang trong lúc quá lo và Chủ tịch VFA lại quá bận, nên đã báo cáo với UBND tỉnh về việc trục trặc 53.500 tấn gạo XK, tương đương 350 tỷ đồng.
Chưa hiểu nhau
Gặp nhau tại buổi họp sáng 27/04, Chủ tịch VFA thừa nhận: “Tôi thấy bí quá. Họp với hai thứ trưởng (Bộ Công Thương và Bộ Nông nghiệp-PTNT) mà các anh ấy cũng không quyết được, thì tôi phải báo cáo và chờ Thủ tướng, chứ đâu có tự quyết liền được. An ninh lương thực là trọng trách của Thủ tướng Chính phủ, chứ anh em Hiệp hội đâu dám khinh suất”.
|
Hiện đang có hơn 290 ngàn tấn gạo đăng ký cùng đợt với KTC. Vì vậy nhiều DN đề nghị VFA có giải pháp để các DN khác không rơi vào tình trang bị phạt vạ như KTC. |
Ông Cao Minh Lãm - TGĐ Cty XNK Nông sản An Giang (Angimex) đưa ra quan điểm: Phàm là quy chế, quy ước, điều lệ hay gì chăng nữa cũng do con người đặt ra. Thế thì tại sao không ngồi lại cùng nhau tháo gỡ? Ông Lãm chia sẻ:
“Kinh nghiệm của Angimex và Afiex năm 2002 đã từng xảy ra một việc tương tự vụ KTC hôm nay. Nhưng chúng tôi cùng “ngồi lại” với VFA là mọi chuyện được “hóa giải”.
Tuy vậy, vẫn có những ý kiến trái chiều, TGĐ Cty Lương thực Trà Vinh, ông Nguyễn Thọ Trí lại gay gắt: "Thường trực VFA cũng nên nghiêm túc nhìn nhận khuyết điểm là thiếu kiên quyết. Khi có thông tin báo chí, VFA phải chủ động gặp Cty thương mại du lịch Kiên Giang để có ý kiến, quan điểm rõ ràng thì mới khẳng định hình ảnh của VFA. Các anh (Thường trực VFA - PV), phản ứng quá chậm chạp”.
Nhưng cũng phải khẳng định rằng, xung quanh việc lô gạo 53.500 tấn của Cty thương mại du lịch Kiên Giang, Chủ tịch VFA và TGĐ Cty thương mại du lịch Kiên Giang đã thỏa mãn về việc các tàu nhận gạo đã và đang khẩn trương xếp hàng. Coi như “sự cố” đã qua đi.
Tuy nhiên, cuộc họp cũng mổ xẻ về số gạo còn lại (hơn 290 ngàn tấn) có thời gian đăng ký cùng đợt (như 130 ngàn tấn của Cty thương mại du lịch Kiên Giang) so với Thông báo ngày 20/2/2009. Đề nghị Thường trực VFA có giải pháp để các DN khác không rơi vào tình trạng bị phạt vạ như Cty thương mại du lịch Kiên Giang. Cuộc họp cũng kiến nghị Tổ điều hành XK gạo, Bộ Công Thương, Bộ NN-PTNT và Thủ tướng cho phép điều chỉnh linh hoạt khi gạo đang được giá vì an ninh lương thực quốc gia, cũng là uy tín XK gạo 20 năm qua của VN; cao hơn nữa là hiệu quả chỉ đạo điều hành của Chính phủ không bị ảnh hưởng tiêu cực vì “sự cố” này.
Cần sự thống nhất, thông suốt và minh bạch
Cũng tại cuộc họp, 13 ủy viên HĐQT và 8 hội viên trong cuộc họp HĐQT mở rộng đã thống nhất nhiều nội dung cụ thể. Theo đó, gạo XK nên có giá hướng dẫn nhưng cần mềm dẻo, kịp thời. Đồng thời, Hiệp hội cũng kiến nghị việc đăng ký hợp đồng xuất khẩu nên giao về Bộ Công Thương. Đặc biệt, các thành viên Hiệp hội đã thống nhất quan điểm: mọi việc cần kịp thời, thông suốt và rõ ràng, không để gây ra ngộ nhận, bức xúc.
Sau khi có được ý kiến đồng thuận về việc XK gạo, các DN quay lại bàn chuyện về an ninh lương thực. Tiến sĩ Lê Văn Bảnh -Viện trưởng Viện Lúa đồng bằng sông Cửu Long (CL RRI), nhận định: "Đây là chuyện đơn giản, vì theo tính toán của Viện Dinh dưỡng quốc gia thì an toàn XK gạo VN còn xa mới tới “điểm tới hạn” của HACCP. “Theo Viện Dinh dưỡng, mỗi người VN chưa dùng hết 150 kg/năm. Nhân lên cho 86 triệu người, sau khi trừ dự phòng và các chế biến khác từ gạo, tấm thì VN rất an toàn với 5 triệu tấn gạo XK như hiện nay”".
Với gần 20 nhà báo tham dự, cuộc họp đã thật sự minh bạch và thống nhất như ý muốn của DN và Hiệp hội. Ông Phạm Văn Bảy - Phó Chủ tịch VFA phụ trách thị trường - TGĐ Afiex “chốt” lại: Vụ việc 53.000 tấn gạo chỉ là những bức xúc nhất thời. Âu đó cũng là đoạn kết có hậu. Nhưng thiết nghĩ, với những sự việc nhạy cảm như an ninh lương thực và xuất khẩu gạo, lẽ ra DN cũng như Hiệp hội cần có sự trao đổi nhiều chiều để từ đó tìm tiếng nói chung. Tránh để sự việc “om xòm” không đáng có.
Huy Bình