Vấn đề hôm nay > Tiêu điểm

Email Print

Tình thế thép nội: "Cóc làm thịt voi !"

Thông tin từ Hiệp hội Thép VN (VSA), tới năm 2009, nguồn cung của các DN sản xuất thép đã vượt gấp đôi nhu cầu tiêu thụ trong nước. Cụ thể, phôi sản xuất trong nước hiện đã có công suất 4,5 - 4,6 triệu tấn/năm, còn thép xây dựng sản xuất trong nước đã có công suất 7 triệu tấn/năm. Trong khi đó, nhu cầu thép các loại của VN giai đoạn 2009 - 2010 ước tính 3,8 triệu tấn.

Lẽ thường, khi sản lượng sản xuất trong nước thừa, xuất khẩu sẽ là phương án đầu tiên nhà sản xuất nghĩ tới. Nhưng với DN ngành thép VN, "cửa" xuất khẩu sản phẩm thép gần như là không thể. Đơn giản là thép sản xuất tại VN hiện đang đắt hơn so với giá thép trên thị trường thế giới.

Không chỉ thế, ngay tại thị trường trong nước, các DN thép nội cũng không cạnh tranh nổi với thép nhập khẩu. Chẳng hạn, thời điểm đầu tháng 4/2009, giá thép sản xuất trong nước ở mức 600 USD/tấn, nhưng giá thép nhập từ các nước Đông Nam Á chỉ là 480 USD/tấn. Nếu tính cả vận chuyển và thuế, thép nhập khẩu vẫn được bán với giá rẻ hơn thép sản xuất trong nước tới 500.000 VND/tấn. Chênh lệch này là nguyên nhân của cuộc khẩu chiến dữ dội giữa các nhà sản xuất nội địa và nhà nhập khẩu thép. Phía các nhà sản xuất, với đại diện là VSA, khẳng định nhà nhập khẩu đã gian lận thương mại để giảm giá thép nhập khẩu bán tại thị trường trong nước với giá luôn thấp hơn thép sản xuất trong nước. Dẫn chứng cụ thể gần nhất là hiện tượng một số DN thương mại VN đã nhập khẩu loại thép hợp kim có chứa nguyên tố boron để hưởng thuế nhập khẩu bằng 0%. Để làm được điều này, chắc chắn đã có sự "phối hợp" giữa nhà sản xuất nước ngoài và DN nhập khẩu trong nước. Vì thế, loại thép này đã tránh được 12 - 15 % suất thuế nhập khẩu và được bán với giá rẻ hơn giá thép sản xuất trong nước. "Cóc làm thịt voi" - đó là cách các nhà sản xuất thép nội nói về thế của họ trong quan hệ với nhà nhập khẩu thép.

Ở chiều ngược lại, các nhà nhập khẩu khẳng định cần phải đánh giá chính xác theo tiêu chuẩn khoa học và căn cứ vào quy định cụ thể để kết luận sản phẩm nhập khẩu của họ có là gian lận thương mại. Họ khẳng định Nhà nước phải có căn cứ khoa học thì mới phân loại và xác định được các mã hàng hóa với từng loại sản phẩm thép. Và đó là cơ sở để ban hành các mức thuế nhập khẩu với từng loại sản phẩm thép này. Từ đây, các nhà nhập khẩu khẳng định DN sản xuất thép trong nước đang lợi dụng sự bảo hộ để cạnh tranh không lành mạnh. Dụng ý là ngăn chặn sản phẩm thép nhập khẩu, để tiến tới độc quyền trên thị trường thép trong nước.