Trạm cân Dầu Giây: Bất ổn "toàn phần"

Ngày 8/6 vừa qua, chúng tôi trở lại Trạm cân Dầu Giây. Thật buồn khi cũng như hai lần ghé trạm này cách đây hơn một tháng, vấn đề con người tại trạm vẫn rất không ổn. Còn thiết bị thì kể cả nhân viên tại trạm cũng phải công nhận là hoạt động... “chập chờn”.

Như đã thông tin, từ đầu tháng 3/2009, Trạm cân Dầu Giây hoạt động trở lại sau 6 năm ngừng hoạt động, với tiêu chí mới là tự động hóa gần như hoàn toàn, hạn chế tối đa sự can thiệp của con người.

Quá phụ thuộc vào con người

Tuy nhiên, về nguyên tắc tại trạm cân luôn bắt buộc phải túc trực 4 lực lượng phục vụ hoạt động của trạm gồm cảnh sát giao thông (chặn xe mời xe vào trạm cân tải trọng tĩnh); kiểm soát quân sự (chặn xe mời xe quân sự vào trạm), thanh tra giao thông (xử lý vi phạm) và nhân viên (điều khiển thiết bị cân tải trọng tĩnh). Lực lượng con người đã chi phối quá lớn đến hoạt động của trạm, làm cho trạm mắc nhiều sai sót.

Sự chi phối dễ gây sai sót nhất tại trạm cân là lực lượng CSGT. Như chúng tôi đã có bài viết cách đây khoảng 1 tháng, cứ khi nào vắng bóng CSGT là xe không bao giờ rẽ vào trạm để cân tải trọng tĩnh mà cứ đi thẳng dù đã thấy tín hiệu mời vào trạm.

Trạm cân Dầu Giây mới là trạm cân thí điểm hiện đã bộc lộ quá nhiều bất ổn, làm cho giới vận tải không tâm phục khẩu phục. Thậm chí, nếu cứ để trạm cân bất ổn như vậy hoạt động thì rất dễ này sinh tiêu cực.

Tình hình buổi sáng ngày 8/6 cũng vậy. Hướng từ TP HCM ra các tỉnh phía Bắc có mặt ở đầu trạm đến 2 CSGT, vì vậy khi có tín hiệu mời vào trạm cân tĩnh, thì CSGT ra hiệu cho xe vào trạm. Trong khi đó, hướng từ các tỉnh phía Bắc vào TP HCM thì ở đầu trạm cân tĩnh, suốt buổi sáng ngày 8/6 không có CSGT, vì thế các loại xe  cứ chạy thẳng dù đã có dấu hiệu báo mời vào trạm cân tĩnh. Vì thế mà bãi hạ tải của hướng này không có một xe nào hạ tải, khác hẳn cảnh nhộn nhịp mà chúng tôi đã thấy cách đây một tháng tại bãi này.

Một bất ổn nữa cũng liên quan đến lực lượng CSGT là vai trò quá chi phối của lực lượng này đối với việc xe có rẽ vào trạm cân hay không. Giả sử bảng điện tử báo số xe mời vào trạm nhưng CSGT không mời xe vào trạm, không chặn xe vượt trạm thì xe đó vẫn cứ chạy thẳng như thường. Thậm chí, có thể xảy ra trường hợp CSGT cho một số xe nào đó không rẽ vào cân tĩnh dù đã có tín hiệu mời vào nếu họ... muốn.

Và hơn hết, suốt buổi sáng ngày 8/6, chúng tôi không hề thấy sự có mặt của lực kiểm soát quân sự, như vậy là không có lực lượng đủ chức năng yêu cầu xe mang biển số đỏ rẽ vào trạm cân.

Một vấn đề bất ổn về con người nữa là theo quan sát của chúng tôi, hầu hết các xe tải đều không đi đúng làn cân xe tự động của mình, nhiều xe tải chạy vào làn xe khách và xe 2 bánh. Nhiều xe tải chạy đúng làn cân xe nhưng lại bò rất chậm. Người bán nước giải khát đầu trạm cân giải thích: Nếu biết chắc là xe quá tải thì từ miền Trung có thể vòng lên quốc lộ 14 xuống TP HCM, từ Hàm Tân (Bình Thuận) theo quốc lộ 51 xuống Vũng Tàu rồi ra quốc lộ 1... Còn gần đây  thiếu gì đường tránh như có thể ra thẳng Long Thành như từ Ngã 3 Tân Phong (thị xã Long Khánh), hoặc từ Ngã 3 Dầu Giây, thậm chí chỉ còn cách trạm cân vài trăm mét cũng có đường tránh. Hướng từ TP HCM ra Bắc cũng đi  ngược lại như vậy.

Trao đổi với các nhân viên trạm vấn đề sao xe hướng ngoài Bắc vào không vào trạm,  các nhân viên cân xe nói thẳng: “Tài xế ngu gì vào trạm cân nếu không có CSGT”. Vì nếu quá tải sẽ bị phạt từ 1,5 triệu đồng đến 4 triệu đồng và bị giam bằng lái  từ 30 ngày đến 60 ngày.

Còn chuyện vì sao không có mặt CSGT phía đầu trạm cân như đã nêu thì các nhân viên cho biết đó không thuộc trách nhiệm của họ. Một nhân viên thẳng thắn: CSGT không đủ người, chỉ có 4 người làm sao trực nổi  24/24 giờ. Còn trao đổi về chuyện tại sao xe tải chạy không đúng làn cân động và bò từ từ như vậy, một nhân viên nói chạy từ từ sẽ tác động nhẹ lên bàn cân hơn là chạy nhanh. Hơn nữa, trạm không đủ người để buộc xe chạy đúng làn cân động.

Thiết bị chập chờn là... chắc chắn

Ông Phan Hiền - Phó GĐ Khu Quản lý đường bộ 7 - đơn vị chủ quản Trạm cân Dầu Giây cũng phải thừa nhận là thiết bị của trạm cân hoạt động không ổn định. Thậm chí không hiện được biển số xe vi phạm (điều này có nghĩa là không xử lý được - PV). Tuy nhiên, ông Hiền khẳng định: Điều này không do nhân viên của trạm tác động, bởi “không có nhân viên nào của chúng tôi có khả năng làm việc đó”. Theo ông, để làm được điều này cần có sự am hiểu tường tận về công nghệ.

Theo chúng tôi được biết, khi được phản ánh rằng thiết bị của trạm cân có thể đã hư hỏng thì nhân viên trạm Dầu Giây cho rằng: chỉ chập chờn chứ... chưa đến nỗi hỏng. Một tài xế bị phạt vi phạm bức xúc: Nếu thiết bị chập chờn thì chắc gì những xe khác không vi phạm. CSGT thì khi có khi không, thế nên ... tôi xui xẻo mới bị chặn trong khi nhiều xe khác chạy thẳng thì không sao... Anh này còn cho biết: hóa ra qua Trạm cân Dầu Giây “năm ăn năm thua”. Điều anh tài xế này nói không hẳn không có lý bởi với tình trạng hoạt động thiếu nhất quán như vậy sẽ dẫn đến tình trạng mất công bằng.