Vai trò của doanh nhân trong công cuộc hội nhập kinh tế hiện nay đang là vấn đề luôn được dư luận quan tâm đặc biệt từ sau khi Bộ Chính trị có Nghị quyết về việc xây dựng một lực lượng doanh nhân VN mạnh mẽ để thúc đẩy phát triển kinh tế và hội nhập. Tuy nhiên để đạt được mục tiêu như vậy việc quan trong nhất là làm sao để có một môi trường thông thoáng thực sự cho hoạt động của DN. Bên cạnh đó cũng cần nhanh chóng đạt được sự bình đẳng giữa các thành phần kinh tế. Cụ thể là giữa DNNN và DNTN vẫn còn nhiều khoảng cách.
Trước hết doanh nhân, nhất là những DN tư nhân, tự bỏ tiền ra kinh doanh làm ăn và tạo việc làm, tạo thu nhập cho nhiều người và đóng góp cho ngân sách trong khi nếu thua lỗ thị một mình tự chịu. Như vậy có thể nói áp lực mà doanh nhân phải gánh là rất lớn. Bên cạnh đó, cũng phải thừa nhận là DN có ăn nên làm ra thì xã hội mới phát triển được. Hiện nay, khi nói tới một quốc gia nào đó, người ta nói tới những thương hiệu của các DN quốc gia đó như những dấu hiệu để nhận biết về một nước, một dân tộc, một nét văn hoá... Do đó cả trong phát triển đất nước và trong hội nhập, vai trò của doanh nhân đều có thể nói là hàng đầu.
Đơn cử với thực tế hoạt động của Cty APA. Đầu năm 2006, Cty APA bắt đầu triển khai đầu tư nhà máy tại khu CN Quế Võ - Bắc Ninh. Tuy nhiên do DN phải tự thoả thuận đền bù với dân nên vấn đề đền bù và giải phóng mặt bằng rất khó khăn. Thêm nữa phần hạ tầng của KCN ở đây để DN có thể đầu tư xây dựng nhà máy vẫn chưa xong nên mặc dù đã "có đất" song không thể triển khai nhà máy được.
Sản phẩm mà chúng tôi sản xuất là chuỗi sản phẩm phục vụ công trình kiến trúc hiện đại bao gồm cửa nhựa lõi thép, tấm ốp nhôm nhựa phức hợp, tấm trần nhôm tiêu âm và kính cường lực. Đây là sản phẩm mới do đó phải có kế hoạch đầu tư bài bản và có tiến độ cụ thể. Theo kế hoạch, sản phẩm sẽ phải ra trong năm 2006, năm 2007 tập trung cho giới thiệu và tiếp thị, 2008 sẽ là năm tiêu thụ mạnh. do đó Cty APA thay vì đợi đất đã phải phải nhanh chóng đầu tư nhà máy cho kịp với chiến lược kinh doanh và đành phải thuê lại đất của DN khác để xây dựng nhà máy. Tới nay, sau 3 năm, nhà máy đang nằm trên đất thuê lại của DN khác đã hoạt động ổn định mà đất thực sự APA đi thuê vẫn đang đợi giải phóng mặt bằng và làm hạ tầng. Được biết đối với việc chậm trễ trong giải phóng mặt bằng gây ảnh hưởng xấu tới hoạt động DN là vấn đề không ít DN gặp phải. do đó nếu không cải cách các thủ tục hành chính và phương thức làm việc hiện nay, làm sao chúng ta có thể hỗ trợ để các DN phát triển thuận lợi được và lấy đâu ra đội ngũ doanh nhân mạnh để hội nhập với thế giới vốn đi trước ta hàng trăm năm được.
Năm 2009, chúng tôi tiếp tục mở rộng hoạt động, đầu tư nhà máy thứ 2, gia công kính cường lực tại Quốc Oai - Hà Nội. Nhà máy này cũng chưa có đất và cũng đang phải thuê lại đất của DN khác. Hiện nay chúng tôi đang đợi phê duyệt và đợi được thuê đất tại KCN Quốc Oai - Hà Nội song phải mất một khoảng thời gian để đợi các thủ tục này hoàn tất. Như vậy tiến độ đầu tư sẽ chậm, DN sẽ mất cơ hội do đó buộc Cty APA lại phải chọn phương án 2 là đi thuê tạm trong khi đợi được thuê đất chính thức tại KCN. Phương án tạm này tuy có tốn kém hơn rất nhiều nhưng là cực chẳng đã vì nếu không chớp thời cơ, chậm chân trong bối cảnh hội nhập như hiện nay thì DN sẽ không thể đứng vững được bởi làn sóng hàng ngoại, làn sóng đầu tư từ các quốc gia tiên tiến hơn mình cả về vốn và công nghệ. Nhất là VN đã chậm nhiều so với thế giới nếu lại chậm một bước nữa là có thể DN sẽ không bao giờ có cơ hội nữa.
Không những vậy, việc chậm thuê được mặt bằng khiến mọi kế hoạch sản xuất và tài chính của Cty APA đều bị đảo lộn. Theo đúng kế hoạch, nếu xây dựng được nhà máy trên đất do chính DN thuê tại KCN thì nhà máy đó có thể thế chấp ngân hàng để vay vốn. Tuy nhiên do nhà máy xây trên đất thuê lại nên ngân hàng không cho vay. Như vậy là đã khó càng khó, vừa không có mặt bằng lại thiếu vốn, Cty APA đã phải tìm mọi cách để huy động vốn từ nhiều nguồn khác nhau và phải chịu rất nhiều chi phí phát sinh, ảnh hưởng tới hoạt động DN.
Tuy khó khăn như vậy nhưng với vai trò là doanh nhân, tôi luôn xác định DN phải chủ động vượt khó trước khi chờ sự trợ giúp từ các nguồn lực khác. Tới nay, sau 3 năm, DN đã hoạt động ổn định và có chỗ đứng trên thị trường. Nhiều sản phẩm ngoại nhập đã không thắng nổi sản phẩm của Cty APA cả ở trong nước và một số thị trường ngoài nước.
Xuất phát từ thực tế hoạt động DN, tôi cho rằng: "Đối với đề án Phát triển Doanh nhân, các bộ phận nghiên cứu và soạn thảo cần giải quyết được những vấn đề cơ bản đó là sao cho Chính phủ phải tạo được sự thông thoáng, bình đẳng trong kinh doanh, nhanh chóng cải cách hành chính và tạo một hành lang pháp lý để các quyết sách, chính sách của Nhà nước, của Chính phủ được triển khai kịp thời, theo đúng tinh thần là vì sự phát triển chung của đất nước. Chỉ như vậy VN mới có đội ngũ doanh nhân và DN thực sự mạnh".
Nguyễn Hồng Khanh - Chủ tịch HĐQT,
Tổng GĐ Cty CP Đầu tư và Xây dựng APA