Tiếp tục đà giảm điểm của tuần trước, TTCK Việt Nam tuần này (18-22/1) còn tụt dốc sâu hơn với 4 phiên giảm điểm trong đó có 3 phiên giảm điểm mạnh và chỉ có 1 phiên hồi điểm nhẹ. Trong cả tuần trước và tuần này, hai chỉ số thị trường chứng khoán Việt Nam có phần trăm giảm điểm mạnh nhất nhì trong các chỉ số chứng khoán thế giới.
Nguyên nhân chính của đà giảm điểm này là những khó khăn thanh khoản trong hệ thống ngân hàng, đặc biệt là biểu hiệu tăng đột biến của lãi suất huy động cũng như lãi suất cho vay vượt mức quy định của NHNN. Sự suy giảm sâu của thị trường còn được cộng hưởng bởi các tin đồn về chính sách tiền tệ, mà chủ yếu là khả năng tăng lãi suất cơ bản trong tháng tới.
Trong tuần tiếp theo, xu thế thị trường sẽ chịu tác động mạnh và trực tiếp bởi chính sách tiền tệ được áp dụng cho tháng 2 tới. Những cơ sở để ra quyết định lãi suất cơ bản là: mức tăng chỉ số giá tiêu dùng CPI, tính thanh khoản và lãi suất thực tế trong hệ thống ngân hàng, khả năng phát hành trái phiếu chính phủ và quan trọng nhất là mục tiêu cân đối giữa tăng trưởng kinh tế - kiềm chế lạm phát. Để có một dự báo hợp lý, cần phải đưa ra phân tích từng nhân tố bên trong đó: Chỉ số CPI: Dựa trên tăng trưởng CPI trong tháng 1/2010 của hai thành phố lớn là Hồ Chí Minh và Hà Nội ở mức 1,27% và 1,3%, nhiều dự báo cho rằng tăng trưởng CPI cả nước trong tháng này sẽ ở mức cao trên 1% phản ánh nhu cầu tiêu dùng tăng trong dịp giáp tết âm lịch, tuy nhiên vẫn nằm trong khả năng kiểm soát. Điều này có thể chưa gây áp lực tăng lãi suất cơ bản ngay trong tháng tới.
Phát hành trái phiếu Chính phủ: Theo Sở GDCK HN, đợt đấu thầu 1000 tỷ đồng trái phiếu Chính phủ do Kho bạc Nhà nước phát hành đã thất bại với kết quả cuối cùng chỉ có 2 tỷ đồng trái phiếu được đấu thầu thành công. Nguyên nhân là mức lãi suất trần đưa ra quá thấp không đáp ứng được kỳ vọng của các tổ chức tham gia. Đồng thời, việc chào bán 1 tỷ USD trái phiếu ra nước ngoài cũng chưa đảm bảo được sự thành công. Mặc dù các NĐT đăng ký mua vượt quá khối lượng chào bán, nhưng theo Bộ Tài chính trong trường hợp các NĐT đặt mua với lãi suất quá cao thì Việt Nam sẽ không bán, để đảm bảo hiệu quả cho việc sử dụng nguồn vốn huy động.
Thanh khoản của hệ thống ngân hàng: Các NHTM hiện rất khó khăn trong việc huy động vốn đầu vào vì vậy khả năng cho vay đã bị thu hẹp, các tiêu chuẩn vay vốn cũng như chi phí vốn của doanh nghiệp tăng lên. Biểu hiện trên thị trường là lãi suất thỏa thuận đã có nơi chạm và vượt mức 20%/năm và các NHTM cấp tín dụng chủ yếu các đối tác truyền thống. Mặc dù NHNN đã có những biện pháp đối phó kịp thời như cấp 15.000 tỷ đồng cho thị trường mở, giảm tỷ lệ dự trữ bắt buộc đối với ngoại tệ, nhưng chưa giải quyết được tận gốc vẫn đề. Do vậy, khả năng tăng lãi suất cơ bản để phản ánh chính xác hơn lãi suất thực tế trên thị trường là rất cao.
Tuy nhiên, với mục tiêu cân bằng tăng trưởng kinh tế và kiếm chế lạm phát của Chính phủ, chúng tôi cho rằng động thái chính sách tiền tệ sắp tới sẽ theo hướng thắt chặt hơn trước, nhưng sẽ không quá mức cứng nhắc như đã xảy ra trong năm 2008, nhằm bình ổn nền kinh tế sau khủng hoảng đồng thời duy trì được đà tăng trưởng kinh tế. Động thái này có thể gây tác động tiêu cực đến TTCK trong ngắn hạn, nhưng xét về dài hạn đây là cơ sở để thị trường phát triển vững chắc hơn trong tương lai.
Phòng Phân tích CTCK Phố Wall