Trả lời phỏng vấn DĐDN, ông Phạm Gia Lượng - Phó Cục trưởng Cục An toàn lao động, Bộ LĐTBXH cho rằng hiện nhiều DN chưa thực sự coi trọng công tác bảo vệ người lao động.
Ông Lượng cho biết, qua phân tích từ 135 biên bản điều tra tai nạn lao động (TNLĐ), cho thấy, loại hình Cty CP vốn nhà nước (vốn nhà nước trên 51%) chiếm 10% tổng số vụ tai nạn và 13% tổng số người chết, loại hình Cty TNHH, Cty CP có nguồn vốn khác trong nước chiếm 61% tổng số vụ tai nạn và 61% tổng số người chết, loại hình DNNN chiếm 12% tổng số vụ tai nạn và 11 % tổng số người chết, còn loại hình DN tư nhân chiếm 9% tổng số vụ tai nạn và 8% tổng số người chết.
- Phải chăng “chi phí” là nguyên nhân muôn thuở dẫn đến việc DN chưa thực hiện nghiêm túc vấn đề ATLĐ, thưa ông ?
95% DNNVV khi nói đến người lao động không thực hiện các biện pháp đảm bảo an toàn lao động một cách đầy đủ. Họ vi phạm vì khả năng tài chính một phần, còn có nguyên nhân từ tổ chức và điều kiện kỹ thuật hạn chế.
- Vậy thưa ông, vai trò của hệ thống thanh tra nằm ở đâu thì sao, khi dư luận băn khoăn, cứ sau mỗi vụ thanh tra thì TNLĐ lại xảy ra liên tiếp, Keangnam là một điển hình ?
TNLĐ trên các công trường xây dựng được đánh giá là có nguy cơ cao trong các ngành, không kể thời điểm. Vì vậy, không có nghĩa là cứ thanh tra thì các vụ TNLĐ không thể xảy ra. Thậm chí có những vụ thanh tra xong 2 ngày là xảy ra TNLĐ. Năm 2009, thanh tra ATLĐ cũng đã thanh tra 20 DN của ngành giao thông, 20 DN của ngành xây dựng nhưng số vụ vẫn không giảm. Tuy nhiên, cũng phải nhìn vào thực tế dù số vụ TNLĐ trong năm 2009 có phần gia tăng (số vụ TNLĐ tăng 414 vụ, tăng 7,09%, tổng số nạn nhân tăng 374 người, tăng 6,18%), tuy nhiên, số vụ TNLĐ chết người có giảm 1 vụ và số người chết giảm 23 người( giảm 4,01% so với năm 2008). Trong đó, điển hình có DN giảm đáng kể TNLĐ là Tập đoàn Than Khoáng sản.
- Tuy nhiên, dư luận cho rằng, việc các vụ vi phạm ATLĐ nghiêm trọng chưa được xử lý mạnh cũng là một nguyên nhân khiến DN chưa coi trọng vấn đề này ?
Thông thường các vụ vi phạm ATLĐ nghiêm trọng, thanh tra chuyên ngành phối hợp với các cơ quan chức năng có thẩm quyền thanh, kiểm tra, còn việc xử lý không thuộc thẩm của cơ quan ATLĐ mà là bên cơ quan CSĐT. Gần đây nhất, được biết, vụ keangnam cũng sẽ được đưa ra khởi tố. Tuy nhiên, cũng phải thừa nhận rằng số vụ đưa ra khởi tố chưa nhiều.
- Được biết, số lượng báo cáo về vấn đề ATLĐ của DN cũng như địa phương gửi về Bô LĐTBXH. Liệu các con số điều tra TNLĐ mà Bộ LĐTBXH đưa ra có đảm bảo chính xác không ?
Nhìn chung công tác điều tra TNLĐ hiện nay vẫn còn rất chậm. Theo báo cáo của 63 Sở LĐTBXH thì năm 2009 toàn quốc xảy ra 507 vụ TNLĐ chết người, nhưng đến tháng 2/2010, Bộ LĐTBXH mới nhận được 135 biên bản điều tra.

Người sử dụng lao động phải thường xuyên đánh giá nguy cơ gây TNLĐ, công cụ máy móc, thiết bị...
để đưa ra các biện pháp phòng ngừa, loại bỏ nguy cơ tại nơi làm việc
Và thực tế là, hàng năm, số lượng DN gửi báo cáo về vấn đề này chưa năm nào vượt qua con số 10%. Điều đó sẽ ảnh hưởng đến việc chúng ta không thể có một số liệu đầy đủ về thống kê các vụ ATLĐ, tuy nhiên, những con số mà bộ LĐTBXH công bố là có cơ sở trên các báo cáo gửi về và đảm bảo chính xác.
- Vậy trước tình trạng chủ sử dụng lao động là nguyên nhân chủ yếu dẫn đến các vụ TNLĐ thì cần phải có giải pháp gì, thưa ông ?
Người sử dụng lao động phải thường xuyên đánh giá nguy cơ gây TNLĐ, công cụ máy móc, thiết bị... để đưa ra các biện pháp phòng ngừa, loại bỏ nguy cơ tại nơi làm việc, cải thiện điều kiện làm việc để đảm bảo cho người lao động dược làm việc trong môi trường an toàn. Phải coi việc đánh giá nguy cơ TNLĐ không thể tách rời trong các hoạt động kinh doanh, sản xuất. Bên cạnh dó, cần xây dựng, rà soát các quy trình, biện pháp làm việc an toàn, vệ sinh lao động theo hướng dẫn tại các Tiêu chuẩn, Quy chuẩn kỹ thuật an toàn lao động và hướng dẫn cho người lao động trước khi làm việc. Tổ chức huấn luyện về an toàn lao động đầy đủ theo quy định...
- Xin cám ơn ông !
Phương Thảo thực hiện