Dự án Rusalka: Hàng trăm tỉ đồng đang “vỡ vụn”

Từ một công trình được kỳ vọng khi hoàn thành sẽ trở thành điểm nhấn của du lịch biển Nha Trang (Khánh Hòa), dự án Rusalka hiện đang phải trùm mền, cỏ dại mọc um tùm, các công trình trị giá trên 100 tỉ đồng đang vỡ vụn dần theo thời gian. Mặc dù bản án Giám đốc thẩm vừa được Hội đồng Thẩm phán TAND Tối cao tuyên huỷ quyết định kê biên tài sản tại Rusalka, nhưng đến nay nó vẫn “lơ lửng” chưa được trả về cho chủ đích thực.

Dự án Rusalka (tiếng Nga có nghĩa là Nàng tiên cá) do công ty Đầu tư và Phát triển du lịch Rus-Invest-Tur (RIT) làm chủ đầu tư trên khoảnh đất ven bờ biển TP. Nha Trang, Khánh Hoà, rộng 43,8 ha. Theo giấy phép kinh doanh, RIT là công ty liên doanh 100% nước ngoài của ba pháp nhân quốc tịch Nga gồm Elaitrox, Luzhniky-DHL và DHL Cargo. Dự án được cấp phép đầu tư năm 2000 với tổng số vốn dự kiến 15 triệu USD do Nguyễn Đức Chi là Chủ tịch HĐQT, khi hoàn thành đây sẽ là khu nghỉ dưỡng 5 sao cao cấp với hệ thống khách sạn, sân golf 9 chỗ cùng các dịch vụ hội nghị… Tuy nhiên, sau vụ án Nguyễn Đức Chi bị cơ quan CSĐT khởi tố, truy tố về tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản” trong thương vụ mua bán trên 31.400 tấn gạo với công ty Lương thực Trà Vinh, toàn bộ diện tích đất cấp cho dự án Rusalka gồm: Các dãy nhà A,B,C, nhà văn phòng, nhà làm việc, đón tiếp... đã bị kê biên để đảm bảo việc thi hành án (tháng 9/2006). Trên cơ sở đề nghị của CQĐT (Bộ Công an), Bộ Kế hoạch và Đầu tư đã có quyết định rút giấy phép đầu tư đối với RIT. Vì vậy, dự án Rusalka đang triển khai dở dang buộc phải dừng lại.

Mới đây nhất là ngày 1/4 (gần 5 năm sau khi vụ án xẩy ra) vừa qua Hội đồng Thẩm phán TAND Tối cao có quyết định giám đốc thẩm số 07/2010/HS-GĐT. Theo đó huỷ bỏ việc kê biên tài sản của dự án Rusalka. Đồng thời đình chỉ vụ án về phần này.     

Tuy nhiên, trong bản án không hề đề cập đến việc ai sẽ là người có quyền tiếp nhận số tài sản hợp pháp vừa được giải tỏa ở Rusalka, bởi chủ sở hữu hợp pháp là công ty RIT thì không còn tồn tại nữa (do dự án Rusalka đã bị Bộ Kế hoạch - Đầu tư rút giấy phép và chấm dứt hoạt động từ năm 2006). Hiện tại có rất nhiều nhà thầu xây dựng công trình cho dự án đang chạy vạy khắp nơi để tìm cách đòi tiền, nhưng họ không biết đòi ở đâu vì sau khi được giải biên, dự án hiện không biết được trả về đâu. Có ý kiến cho rằng, việc duy trì các quyết định thu hồi nói trên xuất phát từ đề nghị của Cơ quan CSĐT nhằm phục vụ cho vụ án “lừa đảo…” nhưng nay vụ án đã được chứng minh không có hành vi “lừa đảo…” thì các quyết định đó cũng không có lý do gì để tồn tại.

Hoang tàn Rusalka

Vào thời điểm Nguyễn Đức Chi bị bắt, công trường đang trong giai đoạn nước rút, không ít hạng mục tại Rusalka đã cơ bản hoàn thành. 50 biệt thự được thiết kế, xây dựng theo kiến trúc nhà sàn Tây Nguyên đã lắp đặt thiết bị điện nước và hoàn thiện phần trang trí nội thất buộc phải ngưng trệ. Theo ghi nhận của phóng viên ngày 10/6: Với vị trí xây dựng sát bờ biển, sau nhiều năm bị đắp chiếu, vật liệu xây dựng lại chủ yếu là gỗ, mây, tre, lá không được bảo quản tốt theo thời gian đã dẫn tới cảnh mục nát, hư hỏng khá nhiều. Suốt từ lối vào dự án cũng như khu vực xung quanh các  nhà nghỉ, cỏ dại mọc um tùm, che khuất lối đi. Nhiều hạng mục đã bị hư hỏng khá nặng, tường, sàn nhà bị bong tróc nham nhở, rong rêu bám đầy. Nhiều năm nay, chủ đầu tư phải cho người bảo vệ khỏi bị đối tượng xấu vào đốt phá, hút chích.

Ông Mehmet Kin - nguyên Tổng Giám đốc Cty RIT bức xúc cho biết: Các công trình của dự án đang bị xuống cấp nghiêm trọng, để sửa chữa lại phần hư hỏng này tiêu tốn hàng triệu đô la. Ông Mehmet Kin mong muốn cơ quan chức năng Việt Nam nhanh chóng có quyết định xử lý cuối cùng, trả lại tài sản kê biên cho RIT để tiếp tục thực hiện dự án đầu tư. Trong vụ án Nguyễn Đức Chi, RIT bị vạ lây. Khoản 5 điều 42 Luật Doanh nghiệp quy định: Khi nhân danh công ty để thực hiện hành vi vi phạm pháp luật  thì cá nhân đó phải chịu trách nhiệm. Như vậy nếu ông Chi có hành vi vi phạm pháp luật thì ông Chi phải chịu trách nhiệm chứ không phải là RIT.

Nhiều luật sư cũng cho rằng, tài sản cuả dự án là tài sản của RIT. Theo quy định của Bộ luật tố tụng hình sự, chỉ được kê biên phần tài sản tương ứng với mức bồi thường thiệt hại. Trong khi đó, mức bồi thường được xác định trong vụ án chỉ là 2,6 tỷ đồng, nhỏ hơn rất nhiều so vơis 131 tỷ đồng giá trị tài sản kê biên và hơn nữa đã được bị cáo tự nguyện bồi thường xong. Như vậy, việc có cần thiết phải duy trì việc kê biên, làm cho khối tài sản hàng trăm tỷ đồng thuộc sở hữu của doanh nghiệp tiếp tục bị xuống cấp, trùm mềm.

Theo ông Võ Tấn Thái - Giám đốc Sở Kế hoạch - Đầu tư Khánh Hoà, nếu không có rắc rối liên quan tới vụ việc của Nguyễn Đức Chi, chắc chắn dự án đã hoàn thành và đi vào hoạt động. Theo ông Thái, vị trí xây dựng Rusalka thuộc diện đẹp nhất tại vịnh Nha Trang nên tỉnh Khánh Hòa cũng đang hi vọng dự án sớm được triển khai xây dựng trở lại. Dù RIT có tiếp tục làm hay không thì cũng phải đẩy nhanh tiến độ xây dựng càng sớm càng tốt, để tránh lãng phí và tạo ra hình ảnh về môi trường đầu tư thông thoáng. Nếu không sớm được khởi động trở lại, ngoài lãng phí lớn, môi trường đầu tư vào tỉnh Khánh Hòa cũng sẽ bị ảnh hượng hết sức nặng nề. 

Phan Nam