Từ khoảng tháng 3/2010 đến nay khu vực Đông Nam Bộ rộ lên tình trạng các DN Trung Quốc lùng mua gỗ nguyên liệu (cao su, bạch đàn, tràm bông vàng…) với giá cao, làm cho giá nguyên liệu gỗ trong nước tăng 15- 30%.
DN chế biến gỗ đang lo thiếu nguyên liệu sản xuất
Hiện ngành chế biến gỗ VN đang dùng khoảng 30% nguyên liệu gỗ trong nước, và có xu hướng tăng cao hơn. Vì vậy, việc DN nước ngoài tranh mua nguyên liệu trong nước sẽ gây nguy cơ thiếu nguyên liệu cho DN chế biến gỗ VN hiện nay và lâu dài.
DN VN khó tranh mua
Ông Nguyễn Chiến Thắng - Chủ tịch Hội mỹ nghệ và chế biến gỗ TP HCM (Hawa) cho biết: Sau cuộc khủng hoảng kinh tế toàn cầu, giá nguyên liệu gỗ xuống thấp, các DN Trung Quốc lùng mua gỗ nguyên liệu tại VN, Châu Phi, Lào, Campuchia. Các DN Trung Quốc có vốn lớn, có đầu ra mạnh lùng mua gỗ nguyên liệu tại VN với giá cao nên mua rất dễ, các DN gỗ VN không tranh mua được do thiếu vốn, yếu công nghệ, sức cạnh tranh kém. Gỗ nguyên liệu được các DN Trung Quốc mua chủ yếu là gỗ rừng trồng như cao su thanh lý, gỗ tràm bông vàng, bạch đàn... Dù chưa có thống kê cụ thể số lượng gỗ đã bị thu gom, nhưng thực tế tình trạng trên đã góp phần làm cho giá gỗ nguyên liệu trong nước như cao su, tràm bông vàng, bạch đàn so với đầu năm tăng khoảng 15%, gỗ thông tăng đến 30%.
Trao đổi với phóng viên DĐDN, bà Đỗ Thị Kim Loan - Phó Chủ tịch Hiệp hội DN gỗ Bình Dương rất lo lắng trước tình trạng gỗ nguyên liệu bị DN Trung Quốc thu mua. Nếu cứ tiếp tục tình trạng như thế ngành chế biến gỗ sẽ gặp rất nhiều khó khăn - bà Loan cho biết. Bà cũng kêu gọi các nhà cung ứng nguyên liệu gỗ hạn chế xuất khẩu phôi nguyên liệu, kiến nghị tăng thuế xuất khẩu nhằm hạn chế tình trạng này.
Giá tăng và thiếu nguyên liệu
Ông Võ Trường Thành - Chủ tịch Hiệp hội DN chế biến gỗ tỉnh Bình Dương cho rằng không thể trách các DN bán gỗ nguyên liệu vì ai mua giá cao thì họ bán. Thậm chí, DN có gỗ nguyên liệu thích bán gỗ nguyên liệu cho các DN Trung Quốc hơn do các DN này đến mua tận nhà máy. Việc mua và bán nguyên liệu nêu trên không hề vi phạm pháp luật, mà chỉ gây thiệt thòi cho các DN chế biến gỗ trong nước.
Theo ông Nguyễn Tấn An- Phó Giám đốc Cty TNHH chế biến gỗ Sao Nam tỉnh Bình Dương, nguyên nhân lớn nhất khiến DN Trung Quốc thu mua gỗ nguyên liệu mạnh, với giá cao là giá gỗ nguyên liệu tại Trung Quốc cao hơn tại VN khoảng 40%, cùng với mức thuế xuất khẩu gỗ nguyên liệu của VN hiện nay còn thấp nên các DN này vẫn thu lời trên 20% so với mua nguyên liệu gỗ ngay tại nước họ.
Đồng tình với quan điểm trên, ông Thắng lo ngại rằng, việc DN Trung Quốc thu gom gỗ nguyên liệu nêu trên rất có hại cho ngành công nghiệp chế biến gỗ VN hiện nay và lâu dài. Ông Thắng kiến nghị Nhà nước cần có biện pháp giữ lại nguồn nguyên liệu ưu tiên cho DN trong nước sản xuất, đánh thuế xuất khẩu gỗ - sản phẩm gỗ theo nguyên tắc tinh chế càng thấp thì thuế đánh càng cao. Giảm thuế XK sản phẩm gỗ hoàn chỉnh sử dụng ngay, ván sàn... để hỗ trợ ngành gỗ trong nước.
Khắc Dũng