Trong năm 2010 với vai trò là Chủ tịch Liên đoàn các Phòng Thương mại và Công nghiệp ASEAN (ASEAN CCI) và Chủ tịch Hội đồng tư vấn kinh doanh ASEAN (ASEAN BAC), VCCI đã phối hợp với các bên liên quan tổ chức nhiều sự kiện, kỳ họp lớn của ASEAN, giữa ASEAN và các bên đối tác tại VN. Những hoạt động này góp phần nâng cao vai trò của VN trong ASEAN, đặc biệt đẩy mạnh hợp tác giữa các DN VN - ASEAN và các DN quốc tế.
ASEAN CCI đã có nhiều hoạt động kết nối, phối hợp chặt chẽ với hoạt động của ASEAN - BAC để tăng cường đối thoại với Chính phủ các quốc gia trong khu vực
Nhiều vấn đề “nóng” trong hợp tác kinh tế giữa cộng đồng DN ASEAN đã được ASEAN CCI và ASEAN BAC đưa ra thảo luận nhằm tìm các giải pháp giúp DN ASEAN đẩy mạnh giao thương. Qua đó, các DN không chỉ cạnh tranh với nhau, mà có thể liên kết, hợp tác để tạo ra thế cạnh tranh.
Chưa tận dụng hết tiềm năng
Đây là nhận xét chung của các chuyên gia khi nhận định về sự hợp tác của các DN ASEAN và thực tế là hiện nay, hợp tác kinh tế trong cộng đồng DN ASEAN vẫn bị coi là chưa tương xứng với những gì mà Chính phủ các nước ASEAN tạo điều kiện cho DN. Năm 2010 đánh dấu nhiều cột mốc quan trọng trong chặng đường thực hiện mục tiêu Cộng đồng Kinh tế ASEAN (AEC). Tuy nhiên, cộng đồng DN vẫn chưa tạo được sự cộng hưởng về lợi thế khu vực để phát triển.
Bên cạnh đó, điểm yếu về tính thực tiễn và kết nối vẫn đang là những “rào cản” khiến hợp tác trong nội khối ASEAN chưa đúng tầm và đây là điểm mà các thành viên ASEAN CCI đều mong muốn vượt qua. TS Vũ Tiến Lộc - Chủ tịch VCCI, Chủ tịch ASEAN CCI cho biết, thời gian qua, ASEAN CCI đã có nhiều hoạt động kết nối, phối hợp chặt chẽ với hoạt động của ASEAN - BAC để tăng cường tiếng nói đối thoại với Chính phủ các quốc gia trong khu vực.
ASEAN CCI đã đề nghị đẩy mạnh hợp tác nội khối trong các lĩnh vực thế mạnh như gạo, cà phê..., tạo sức cạnh tranh cho hàng hoá khu vực. Đồng thời, kêu gọi sự chia sẻ kinh nghiệm và hợp tác theo hình thức công – tư kết hợp PPP giữa các quốc gia có kinh nghiệm trong lĩnh vực này. Đặc biệt, ASEAN CCI đã đề nghị mỗi nước trong khu vực xây dựng, thiết lập một trung tâm thương mại ASEAN hoạt động như một cơ quan XTTM, đầu tư, du lịch giữa các nước trong khu vực, và là nơi trưng bày hàng hoá, triển lãm thông tin về các quốc gia ASEAN... Để làm tốt những hoạt động trên, VCCI cho rằng, cần có cơ chế liên kết tốt trong ASEAN CCI khi tham gia hoạch định, xây dựng chính sách liên quan đến phát triển hợp tác khu vực với Chính phủ các nước ASEAN, nhằm tăng tính đồng thuận các chính sách.
Chuỗi liên kết
Bên cạnh các hoạt động của ASEAN CCCI, các hoạt động của ASEAN BAC cũng đang được VCCI đẩy mạnh nhằm kết nối và hợp tác mạnh mẽ trong cộng đồng DN ASEAN. Với tư cách là đại diện các DN lớn đặt trong mối quan hệ công – tư, ASEAN BAC có nhiều hoạt động mạnh mẽ và hiệu quả, tạo ra các cơ chế đối thoại, tạo chuỗi liên kết trong cộng đồng DN ASEAN... một trong những hoạt động đó là phối hợp chặt chẽ với ASEAN CCI và ASEAN xây dựng chương trình “hành lang xanh” (ASEAN green land) nhằm đẩy mạnh lưu thông hàng hoá trong khu vực.
Nhận xét về tính hiệu quả của chương trình này, TS Đoàn Duy Khương - Phó Chủ tịch VCCI, Chủ tịch ASEAN BAC cho rằng, sự chênh lệch về trình độ phát triển giữa 6 nước ASEAN cũ và 4 nước CLMV (Campuchia, Lào, Myanmar và VN), trước mắt, “hành lang xanh” chưa thể giúp DN các nước CLMV hưởng lợi trực tiếp. Tuy nhiên, từ thực tiễn triển khai mô hình “hành lang xanh,” các nước CLMV có thể học hỏi kinh nghiệm để đến khi đạt đủ điều kiện cần thiết có thể áp dụng ngay mô hình này vào thực tiễn. Phía VCCI sẽ tập hợp và làm cầu nối cho các DN VN trong ngành logistics, các ngành phụ trợ, các hiệp hội chuyên ngành vận tải tham gia trực tiếp các dự án nâng cao năng lực quản lý logistics của ASEAN với các đối tác giàu kinh nghiệm như JETRO, Viện Nghiên cứu kinh tế ASEAN và Đông Á (ERIA)... Theo các chuyên gia, chuỗi liên kết trong cộng đồng DN ASEAN được hình thành sẽ tạo nên chuỗi giá trị của chính các DN trong khu vực, do các DN trong khu vực đóng vai trò then chốt, giải quyết những rào cản thương mại, hỗ trợ tiếp cận thị trường mới với các DN đi sau, cũng như phối hợp tốt trong tự vệ thương mại.
Năm 2010, với Chủ đề “ Hướng tới cộng đồng ASEAN - Từ tầm nhìn đến hành động" vì lợi ích của cộng đồng DN và sự thành lập Cộng đồng kinh tế ASEAN (AEC) sẽ được hiện thực hóa vào năm 2015. VCCI và ASEAN BAC sẽ tổ chức Hội nghị ASEAN-BIS vào tháng 10 tới. Đây là một sự kiện quan trọng bên lề hội nghị cấp cao ASEAN nhằm tạo nền tảng giá trị cho việc trao đổi kiến thức và tạo mối quan hệ giữa các DN trong khu vực và quốc tế.
Quốc Anh