Giải pháp giúp DNNVV dễ dàng tiếp cận vốn ngân hàng

DNNVV khó tiếp cận được vốn ngân hàng

Thực tế, có nhiều kênh cung cấp vốn cho doanh nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV), tuy nhiên kênh vốn tín dụng ngân hàng vẫn là kênh trực tiếp quan trọng và là tổ chức trung gian tạo điều kiện để DNNVV tiếp cận các nguồn vốn ưu đãi.

Nhưng theo bà Nguyễn Thị Hương Nga - ANZ Việt Nam, thực trạng chung của các DNNVV Việt Nam vẫn đang khó tiếp cận các nguồn tín dụng (ngân hàng thương mại, ngân hàng đầu tư, quỹ đầu tư …). Trên thực tế, nợ xấu của Ngân hàng đối với các khoản tín dụng của DNNVV rất thấp, nhưng các DNNVV vẫn rất khó tiếp cận các nguồn vốn tín dụng ngân hàng. Nhiều ngân hàng rất dè dặt trong việc cho DNNVV vay vốn. Kết quả điều tra gần đây của Cục Phát triển DNNVV, Bộ Kế hoạch và Đầu tư cho thấy, chỉ có 32,38% DNNVV có khả năng tiếp cận được các nguồn vốn của ngân hàng; 35,25% khó tiếp cận, còn lại không thể tiếp cận.   

TS Nguyễn Đại Lai cho rằng, cần phải xem xét vấn đề tiếp cận vốn của DNVVN trên cơ sở mối quan hệ lợi ích giữa doanh nghiệp này với doanh nghiệp khác trong môi trường thị trường cạnh tranh, chứ không thể theo thói quen lâu nay người vay thường coi ngân hàng như là “cơ quan nhà nước”, thậm chí coi NHTM như là nơi “cửa quyền” ban phát vốn cho doanh nghiệp này mà không “ban phát” vốn cho doanh nghiệp khác. Đơn giản là vì vốn ngân hàng trước hết là tài sản bằng tiền tạm thời nhàn rỗi của người dân và tổ chức, còn vốn tự có của ngân hàng dù vượt mức yêu cầu theo quy định của Basel 2 là trên 8% so với tài sản có, thì cũng chỉ là “muối bỏ bể” so với tổng nguồn vốn mà NHTM với tư cách là trung gian tài chính đi huy động từ các thành phần trong nền kinh tế để kinh doanh. Mặt khác, bản thân các NHTM trước hết cũng là những doanh nghiệp, cũng tham gia “chia” lợi nhuận bình quân và cũng vì mục tiêu lợi nhuận được tạo ra từ khu vực sản xuất, dịch vụ của nền kinh tế để duy trì sự phát triển của mình. Do vậy, việc cần nhắc khi cho vay cũng là điều tất yếu.

Những nguyên nhân khác khiến DNNVV khó tiếp cận vốn ngân hàng cũng được ông Nguyễn Minh Tuấn - Phó Viện trưởng Viện Phát triển Doanh nghiệp VCCI chỉ rõ: do doanh nghiệp thiếu tài sản và nguồn vốn, dễ bị tổn thương trước những thay đổi của thị trường... Việc các DNNVV thiếu hệ thống theo dõi kế toán, các báo cáo tài chính phù hợp cũng như các kế hoạch kinh doanh cũng đang gây cản trở hoạt động cho vay của các ngân hàng. Ngoài ra, mức chi phí hành chính và chi phí giao dịch trong việc đầu tư và cho vay đối với các DNNVV cao khiến cho việc sinh lời của các ngân hàng không nhiều. Ông Tuấn nhận xét: "các ngân hàng thương mại nhìn chung có xu hướng thiên lệch về cho vay đối với các doanh nghiệp lớn vì các doanh nghiệp này có thể đưa ra các kế hoạch kinh doanh tốt hơn, đã được đánh giá tín nhiệm (credit rating) và bên cạnh đó có thể cung cấp các thông tin tài chính tin cậy hơn".