Ngân hàng Standard Chartered vừa công bố bản báo cáo kinh tế Việt Nam 8 tháng đầu năm đánh giá xung quanh vấn đề lạm phát, thâm hụt thương mại. Theo đó, nửa cuối năm 2010 tình hình kinh tế vẫn diễn biến tốt, lạm phát được kiểm soát và thâm hụt thương mại duy trì ở mức ổn định. Đặc biệt, dòng tiền đầu tư vào Việt Nam cũng đang tăng.
Trong 8 tháng đầu năm, giải ngân vốn FDI đã đạt 7,25 tỷ USD và nguồn vốn ODA đạt 1,81 tỷ USD. Còn trong khoảng thời gian từ tháng 1 đến tháng 7, lượng kiều hối chuyển về Việt Nam đạt mức 3,9 tỷ USD
Các số liệu thống kê kinh tế mới nhất của Việt Nam trong tháng 8 cho thấy sự tiếp nối của xu hướng kinh tế giống như những gì đã diễn biến phần lớn ở nửa đầu năm 2010. Lạm phát vẫn được kiểm soát ở mức tương đối 8,2% so với cùng kỳ năm trước hoặc ở mức 0,2% so với cùng kỳ tháng trước.
Trong tháng 8, thâm hụt thương mại cũng duy trì ổn định ở mức 900 triệu USD, theo đó tổng thâm hụt thương mại trong 8 tháng đầu năm chỉ hơn 8 tỷ USD. Để có thể duy trì được sự ổn định của cả lạm phát và thâm hụt thương mại, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (SBV) và Chính phủ Việt Nam đã đưa ra hai giải pháp. Thứ nhất, Ngân hàng Nhà nước đã tăng lãi suất tham chiếu USD-VND lên mức 2% vào ngày 18/8. Thứ hai, theo Thông tư 122 của Chính phủ, kể từ ngày 1/10, Chính phủ sẽ có quyền áp đặt những biện pháp kiểm soát giá lên các sản phẩm công nghiệp và hàng tiêu dùng thiết yếu của các công ty tư nhân và nước ngoài.
Theo chuyên gia Standard Chartered Bank, những chính sách mới này có một số tác dụng như sau. Thứ nhất, lạm phát trong thời gian tới đây vẫn nằm trong tầm kiểm soát, đặc biệt khi giá năng lượng và thực phẩm trên toàn cầu không tăng quá mạnh. Thứ hai, sự giảm giá vừa qua của đồng Việt Nam sẽ tiếp tục ngăn các nhà chính sách hạ lãi suất. Thứ ba, thâm hụt thương mại của Việt Nam sẽ tiếp tục duy trì trong thời gian trung hạn và đồng VND có thể sẽ tiếp tục giảm giá trong các năm 2010 và 2011.
Trong phần lớn thời gian năm 2010, Standard Chartered Bank vẫn luôn cảnh báo về nguy cơ lạm phát tăng cao tại Việt Nam. Cụ thể trong 5 tháng qua, lạm phát hàng tháng đã được kiểm soát, dao động từ 0,1% đến 0,3%. Đây là điều rất đáng được ghi nhận, và cho rằng doanh thu bán lẻ có thể sẽ tiếp tục tăng trưởng tới hơn 30% so với cùng kỳ năm trước. Theo phân tích, lạm phát ở nguyên vật liệu xây dựng (chiếm 10% tỷ trọng CPI) và chi phí giao thông vận tải (chiếm 8,9% tỷ trọng CPI) đều đang giảm dần, tạo nên sự ổn định của lạm phát (xem biểu đồ 2). Lạm phát do thực phẩm, thành phần lớn nhất của rổ chỉ số giá và chiếm tới 40% tỷ trọng CPI, đã nhích lên trong 3 tháng vừa qua, nhưng vẫn không đủ để có thể vượt chiều hướng giảm lạm phát của các thành phần khác. Sự ổn định của giá thực phẩm và năng lượng toàn cầu đã giúp ích cho việc kiểm soát giá cả trong nước.
Để hỗ trợ việc kiểm soát lạm phát, Chính phủ Việt Nam đã công bố trong Thông tư 122. Theo đó, bắt đầu từ 1/10, Chính phủ sẽ có quyền áp đặt những biện pháp kiểm soát giá lên một loạt các sản phẩm được sản xuất bởi các công ty tư nhân và nước ngoài. Các mặt hàng này bao gồm các nguyên liệu đầu vào công nghiệp như xi măng, thép, gas, phân bón, vắc xin, thức ăn chăn nuôi, than đá, và các mặt hàng thiêt yếu hàng ngày như muối, sữa bột, đường, gạo, giấy, sách giáo khoa và vé tàu.
Hi vọng, khi những biện pháp này được kích hoạt, giá cả trên toàn cầu sẽ tăng và khi đó chúng có thể đóng vai trò bình ổn tạm thời giá cả trong nước.
Hải Phong