Đây là nhận định của PGS - TSKH Nguyễn Tác An - nguyên Viện trưởng Viện Hải dương học sau khi tạp chí Livescience đưa tin số vụ cá mập tấn công người năm 2010 tăng kỷ lục, trong đó có nói đến Việt Nam.
Bãi tắm luôn là điểm nhắm của cá mập khi chúng vào bờ
Trong bài viết được đăng tải trên tạp chí LiveScience ngày 9/2 có đưa: Số vụ cá mập tấn công người trên khắp thế giới năm 2010 tăng cao nhất trong cả thập kỷ qua. Việt Nam và Ai Cập có số vụ cá mập tấn công người cao bất thường.Theo đó, trong những năm gần đây, khu vực biển Bắc Mỹ xảy ra nhiều vụ tấn công nhất, với 32 vụ, chiếm 42% tổng số vụ. Bang Florida của Mỹ xảy ra nhiều nhất, với 13 vụ, dù đây là mức thấp nhất kể từ năm 2004.
Ngoài ra, 14 vụ cũng được ghi nhận ở Australia, 8 vụ ở Nam Phi, 6 vụ ở Việt Nam và 6 vụ ở Ai Cập. Bahamas, Brazil, Fiji, Madagascar, đảo Mascarene, đảo Solomon, đảo Canary, Tonga và Các tiểu vương quốc Ả-rập thống nhất cũng xảy ra trường hợp cá mập tấn công người.
Thông tin này phần nào đã gây hoang mang trong dư luận.
Tuy nhiên, theo ông An, thông tin này cần được kiểm chứng thêm và chưa đáng tin cậy bởi từ trước đến nay chưa thấy một cơ quan đáng tin cậy nào đưa ra số liệu về cá mập tấn công người như vậy.
Thực ra, thông tin cá mập tấn công người đã có cách đây hơn 100 năm. Thông tin đầu tiên về cá mập tấn công người tắm biển được ghi nhận vào năm 1815 với loài cá mập búa. Vấn đề quan trọng nhất là quy mô tấn công và hậu quả như thế nào thì chưa thấy báo nào đề cập rõ và cụ thể. Theo ông An, trung bình trên thế giới mỗi năm xảy ra khoảng 10 - 20 trường hợp. Ở Việt Nam chưa có số liệu chính xác, “Việt Nam không phải là trọng điểm của các vụ cá mập tấn công người. Ngược lại, Việt Nam cần bảo vệ loài vật quý đang giảm dần này” - ông An nói.
Cá mập có tập tính hay vào vùng biển gần bờ, kể cả các bãi tắm để săn tìm thức ăn. Trên thế giới có khoảng 250 loài cá mập, nhưng các loài có khả năng tấn công con người chỉ khoảng 50 loài. Trên thế giới, một số địa phương thuộc vùng biển nhiệt đới và cận nhiệt đới ở Úc, Nam Phi, Panama... là nơi có cá mập thường sinh sống. Ở Việt Nam, cá mập thường sống ở vùng ven bờ như ở Côn Đảo, đảo Phú Quý, hòn Cù Lao Xanh , Đảo Hòn Mê...
Một trong những nguyên nhân xảy ra tình trạng trên là do số vụ đánh bắt xa bờ bất hợp pháp và hoạt động nuôi trồng thủy sản tăng đã thu hút cá mập đến những khu vực đó. Ngoài ra, nhiệt độ nước biển cao bất thường, khiến cá mập thường xuyên vào bờ hơn. Thời gian cá mập lảng vảng ở các bãi tắm thường là sáng sớm hay 15-16 giờ.
Để phòng tránh bị cá mập tấn công ở các bãi tắm, người ta dùng lưới chắn để bảo vệ du khách. Ngoài ra, các đội tuần tra, cảnh giới cũng có nhiệm vụ phát hiện cá mập để báo động du khách lên bờ. Nếu không may bị cá mập tấn công, các chuyên gia khuyên rằng người đó nên bình tĩnh tấn công lại cá mập bằng cách dùng vật cứng đánh vào mũi, mắt và mang nó vì đó là những bộ phận nhạy cảm, sau đó phải nhanh chóng tìm cách lên bờ càng sơm càng tốt.
TT (tổng hợp)