Thủ tướng kết luận: UBND huyện Tiên Lãng làm trái luật

Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng chủ trì buổi làm việc về vụ
thu hồi đất ở xã Quang Vinh, Tiên Lãn - Hải Phòng. 

Từ 17 giờ, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Vũ Đức Đam đã làm việc với các cơ quan báo chí thông báo kết quả cuộc họp của Thủ tướng với các bộ ngành và TP Hải Phòng.

Theo ông Đam, Thủ tướng cảm ơn báo chí đã đưa thông tin nhanh, đa chiều về vụ Tiên Lãng. TP Hải Phòng đã báo cáo trả lời tập trung vào 3 vấn đề Thủ tướng nêu. Sau khi nghe ý kiến các bộ ngành, người đứng đầu Chính phủ kết luận, đây là vụ việc đáng tiếc, có vấn đề yếu kém của chính quyền huyện Tiên Lãng và xã Vinh Quang trong quản lý đất đai.

Theo Thủ tướng, huyện Tiên Lãng quyết định giao 22 ha đất cho gia đình ông Vươn là đúng, nhưng quyết định sau đó là giao thêm 19,3 ha đất trái với quy định Luật đất đai.

Thủ tướng khẳng định, quyết định thu hồi đất của ông Vươn là trái luật. Luật đất đai quy định 5 trường hợp thu hồi đất, nhưng gia đình ông Vươn không nằm trong 5 trường hợp trên. Do quyết định thu hồi trái luật nên quyết định cưỡng chế thu hồi đất cũng trái luật.

Cụ thể, UBND huyện Tiên Lãng, thành phố Hải Phòng đã có  những sai phạm trong giao đất, thu hồi đất, cưỡng chế thu hồi đất đã giao cho ông Đoàn Văn Vươn như sau:

Về việc giao đất, thu hồi đất:

- Quyết định số 447/QĐ-UB ngày 4/10/1993 của UBND huyện Tiên Lãng giao 21 ha đất cho ông Đoàn Văn Vươn là phù hợp với quy định của pháp luật đất đai tại thời điểm ban hành.

- Quyết định số 220/QĐ-UB ngày 9/4/1997 của UBND huyện Tiên Lãng giao bổ sung 19,3 ha đất cho ông Đoàn Văn Vươn vào mục đích  nuôi trồng thuỷ sản với thời hạn 14 năm, tính từ ngày 4/10/1993 là đúng thẩm quyền và phù hợp với thực tế sử dụng đất. Tuy nhiên quyết định này không đúng với quy định của pháp luật đất đai về giao đất, cho thuê đất; về thời hạn giao đất và thời điểm tính thời hạn giao đất.

- Các Quyết định số 460/QĐ-UBND ngày 23/4/2008, Quyết định số 461/QĐ-UBND ngày 7/4/2009 của UBND huyện Tiên Lãng thu hồi đất của ông Đoàn Văn Vươn với lý do hết thời hạn sử dụng là không đúng với quy định của Luật Đất đai 2003 và Nghị Định 181/2004/NĐ-CP ngày 29/10/2004 của Chính phủ về thi hành Luật Đất đai năm 2003.        

Về việc cưỡng chế thu hồi đất: Do quyết định thu hồi đất không đúng với quy định của pháp luật đất đai nên quyết định cưỡng chế thu hồi đất cũng không đúng pháp luật. Mặt khác, việc tổ chức cưỡng chế thu hồi đất của UBND huyện Tiên Lãng cũng có nhiều thiếu sót, sai phạm.

Về việc phá dỡ nhà của ông Đoàn Văn Vươn: Việc lãnh đạo chính quyền địa phương chỉ đạo phá nhà của ông Đoàn Văn Vươn là có dấu hiệu vi phạm pháp luật hình sự cần phải được khởi tố, điều tra làm rõ và xử lý nghiêm minh.

Thủ tướng Chính phủ hoan nghênh việc lãnh đạo thành phố Hải Phòng nghiêm túc kiểm điểm, nhận khuyết điểm, trách nhiệm và đã lãnh đạo, chỉ đạo cần thiết đối với vụ việc này. Thủ tướng Chính phủ yêu cầu lãnh đạo thành phố Hải Phòng tiếp tục thực hiện tốt các công việc sau:

- Chỉ đạo thu hồi các quyết định không đúng pháp luật của UBND huyện Tiên Lãng về việc thu hồi đất và cưỡng chế thu hồi đất đã giao cho ông Đoàn Văn Vươn. Xử lý các vi phạm về sử dụng đất của ông Đoàn Văn Vươn theo quy định của pháp luật và làm thủ tục cho ông Đoàn Văn Vươn sử dụng đất theo đúng quy định của Luật Đất đai. Chỉ đạo Toà án Nhân dân thành phố Hải Phòng và Toà án Nhân dân huyện Tiên Lãng nghiêm túc kiểm điểm việc xét xử đối với vụ việc này.

- Chỉ đạo cơ quan bảo vệ pháp luật khởi tố, điều tra và sớm đưa ra xét xử nghiêm minh theo đúng quy định của pháp luật việc phá dỡ nhà của ông Đoàn Văn Vươn. Đình chỉ công tác những cán bộ đã chỉ đạo phá dỡ nhà của ông Đoàn Văn Vươn.

- Chỉ đạo cơ quan bảo vệ pháp luật khẩn trương đưa vụ án “giết người và chống người thi hành công vụ” ra xét xử công khai, bảo đảm tính nghiêm minh của pháp luật. Kiến nghị các cơ quan tiến hành tố tụng xem xét tình tiết giảm nhẹ đối với bị cáo do các quyết định không đúng pháp luật của UBND huyện Tiên Lãng.  

- Chỉ đạo huyện Tiên Lãng và xã Vinh Quang kiểm điểm, làm rõ trách nhiệm và có hình thức xử lý theo đúng quy định của Đảng, pháp luật của Nhà nước đối với các tổ chức, cá nhân liên quan đến những vi phạm trong việc giao đất, thu hồi đất, tổ chức cưỡng chế, phá dỡ nhà của ông Đoàn Văn Vươn.

Đồng thời, theo Thủ tướng, lãnh đạo thành phố Hải Phòng kiểm điểm làm rõ trách nhiệm về việc:   

- Chấp thuận đề nghị cưỡng chế thu hồi đất không đúng pháp luật của UBND huyện Tiên Lãng. 

- Khi vụ việc xảy ra chậm chỉ đạo làm rõ đúng sai và trách nhiệm của tập thể, cá nhân; báo cáo chưa đầy đủ - nghiêm túc với Thủ tướng Chính phủ; việc thực hiện cung cấp thông tin chưa kịp thời, thiếu chặt chẽ gây bức xúc trong dư luận.

- Lãnh đạo thành phố Hải Phòng cũng cần kiểm điểm rút kinh nghiệm sâu sắc qua vụ việc này và chỉ đạo rà soát, chấn chỉnh công tác quản lý nhà nước về đất đai, kiện toàn bộ máy và nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ công chức làm công tác quản lý nhà nước về đất đai, không để xảy ra vụ việc tương tự. Sớm ổn định tình hình mọi mặt của huyện Tiên Lãng. Thực hiện tốt Nghị quyết Trung ương 4 khoá XI về xây dựng Đảng.

Những công việc trên phải được thực hiện khẩn trương, nghiêm túc với tinh thần trách nhiệm cao và báo cáo Thủ tướng Chính phủ kết quả thực hiện.

Qua vụ việc cưỡng chế thu hồi đất nói trên, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu:

- UBND các tỉnh, thành phố trong cả nước chủ động rà soát, chấn chỉnh công tác quản lý nhà nước về đất đai, nhất là việc thu hồi và cưỡng chế thu hồi đất bảo đảm theo đúng quy định của pháp luật. Đề cao trách nhiệm, tập trung giải quyết tốt các khiếu nại, tố cáo của công dân về đất đai

- Bộ Tài nguyên và Môi trường chủ trì phối hợp với các bộ ngành liên quan tiến hành rà soát, sửa đổi bổ sung các quy định về quản lý, sử dụng đất đai. Khẩn trương tiến hành tổng kết thực hiện Nghị quyết Trung ương 7 khóa IX về tiếp tục đổi mới chính sách, pháp luật đất đai để kiến nghị sửa đổi Luật đất đai cho phù hợp với thực tế tình hình và yêu cầu phát triển mới.

- Bộ Tư pháp nghiên cứu, đề xuất xây dựng thể chế để kiểm soát việc ban hành các quyết định hành chính của chính quyền các cấp.

- Thủ tướng Chính phủ kiến nghị Chánh án Toà án Nhân dân Tối cao theo thẩm quyền xem xét theo thủ tục tái thẩm đối với bản án, quyết định của Toà án Nhân dân thành phố Hải Phòng và Toà án Nhân dân huyện Tiên Lãng.

Thủ tướng Chính phủ hoan nghênh các cơ quan thông tin đại chúng đã góp phần tích cực để các cơ quan chức năng làm sáng tỏ và có sự chỉ đạo phù hợp đối với vụ việc này. Yêu cầu các cơ quan thông tấn báo chí tiếp tục phát huy vai trò và trách nhiệm của mình, đóng góp thiết thực hơn nữa vào việc xây dựng Đảng và bộ máy nhà nước trong sạch vững mạnh, phát huy quyền làm chủ và bảo vệ lợi ích chính đáng của nhân dân. Nghiêm túc rút kinh nghiệm, hết sức tránh việc đưa tin không khách quan, không đúng bản chất sự việc làm phương hại đến lợi ích của đất nước và người dân.

Thủ tướng cũng yêu cầu Bộ Thông tin Truyền thông phối hợp với Ban tuyên giáo Trung ương và các cơ quan chủ quản, tăng cường chỉ đạo, quản lý, tạo điều kiện thuận lợi cho báo chí hoạt động đúng chủ trương của Đảng và pháp luật của Nhà nước, tích cực tham gia tuyên truyền định hướng dư luận xã hội; kịp thời chấn chỉnh, xử lý những vi phạm để báo chí nước ta ngày càng vững mạnh, đóng góp xứng đáng vào công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Thủ tướng Chính phủ hoan nghênh những ý kiến đóng góp tâm huyết, xác đáng đối với vụ việc này của các vị lão thành, các chuyên gia và nhiều cán bộ, nhân dân đã gửi trực tiếp đến Thủ tướng hoặc thông qua các phương tiện thông tin đại chúng và mong tiếp tục nhận được ý kiến đóng góp xây dựng đối với việc quản lý, điều hành của Chính phủ và chính quyền các cấp.

Như đã thông tin, ông Đoàn Văn Vươn, sinh năm 1963, quê huyện Tiên Lãng - Hải Phòng, là kỹ sư nông nghiệp, được mệnh danh "anh hùng lấn biển" khi đã bỏ tiền của và công sức trong hàng chục năm trời để quai đê, lấn biển biến khu cống Rộc, xã Vinh Quang, huyện Tiên Lãng thành vùng nước lợ để nuôi trồng thủy sản.

Diện tích canh tác của gia đình ông Vươn là 40,3 ha, trong đó 21 ha được UBND huyện Tiên Lãng giao vào năm 1993; 19 ha được ông quai đê lấn thêm, đến năm 1997 thì được chính quyền địa phương cho hợp thức hóa. Mườn bốn năm sau kể từ năm 1997, UBND huyện Tiên Lãng ra quyết định thu hồi toàn bộ diện tích đất nói trên, trong khi theo Luật Đất đai 1993, thời hạn giao đất nông nghiệp, nuôi trồng thủy sản... phải là 20 năm.

Quyết định cưỡng chế, thu hồi được thực thi vào ngày 5-1 và súng đạn hoa cải, mìn tự tạo đã nổ. Một ngày sau, nhà của anh em ông Vươn - Quý bị chính quyền địa phương thuê xe ủi san phẳng, theo tố cáo của các nhân chứng ở huyện Tiên Lãng. Ông Vươn, Quý bị khởi tố bị can về hành vi giết người, hiện đang bị tạm giam.

Trong những ngày ông bị bắt, nhà bị phá thì cả gia đình ông phải dựng lều tạm che mưa nắng, trú thân và đón Tết cổ truyền. Thủy sản trong đầm tôm nhà ông cũng bị kẻ gian vét sạch.

Thông tin liên tục của giới truyền thông ngay sau đó tại nên sức ép lớn buộc các quan chức huyện Tiên Lãng và TP Hải Phòng phải lên tiếng.

Tổng hợp từ NLĐ/VnEconomy