Không như trước đây 1 năm, khi Tổng Công ty Bưu chính Viẽn thông đưa ra "Chương trình giảm giá cước mạnh nhất", nhưng thực chất cước không giảm được bao nhiêu, lần điều chỉnh cước được Bộ Bưu chính Viễn thông quyết định hôm 23/4 đã châm ngòi cho một cuộc chiến về giá cước thật sự, đặc biệt trong lĩnh vực thông tin di động.
Thực tế, nếu so sánh bảng giá cước di động mới được hai mạng Vinaphone và MobiFone áp dụng từ 1/5/2004 sẽ không nhận thấy sự giảm giá đáng kể nào. Đáng chú ý nhất, là việc hai mạng này áp dụng cách tính cước theo block 30 giây thay vì tính tối thiểu 1 phút như trước đây. Theo một chuyên gia Ban Giá cước tiếp thị (VNPT), áp dụng cách tính cước mới này, dự kiến doanh thu giảm 24 - 26%, tương đương với khoảng 2.200 tỷ đồng/năm. Đó mới chỉ là tính toán của VNPT. Theo một chuyên gia trong lĩnh vực này, con số “thiệt hại” thấp hơn nhiều. Tính toán mức giảm thu trong điều kiện hai mạng này giữ nguyên số thuê bao hiện có, nhưng với cách tính cước mới, số thuê bao có thể tăng nhanh bù đắp phần thiếu hụt đó. Vinaphone và MobiFone dự tính số thuê bao có thể tăng 20% từ nay đến cuối năm. Nhìn một cách toàn diện, không thể nói VNPT đã thất thu vì giảm cước. Lý do làm nguồn thu của họ giảm chính vì cách tính cước mới sát với thực tế sử dụng của khách hàng, và như thế công bằng hơn. Gương mặt mới trên thị trường thông tin di động S-Fone ngay sau quyết định hạ giá cước của VNPT đã quyết định giảm giá cước di động từ 300 đồng/block 10 giây xuống còn 200 đồng. Đồng thời Cty này cũng bỏ cách tính hai vùng cước và chuyển sang chỉ còn 1 vùng để cạnh tranh với 850 đồng/block 30 giây của VNPT. S-Fone cũng xúc tiến kế hoạch mở rộng vùng phủ sóng ra 40 tỉnh thành phố với hi vọng sẽ tăng lượng thuê bao lên gấp đôi từ nay đến cuối năm. Hiện S-Fone mới chỉ có số thuê bao khiêm tốn 50.000 khách hàng so với khoảng 3 triệu thuê bao của VNPT. Việc giảm cước của S-Fone cho thấy họ quyết tâm chạy đua, cho dù là DN mới chiếm thị phần nhỏ và phải phụ thuộc nhiều vào việc thuê kênh của VNPT. Gương mặt mới nhất còn chưa xuất hiện là Cty Điện tử viễn thông quân đội (Viettel) cho biết cũng đã bắt đầu tính đến việc giảm giá thấp hơn mức cước dự kiến sẽ đưa ra vào ngày 1/7. Mạng 098 dự định cũng áp dụng cách tính cước theo block 10 giây. Chưa rõ mức cước sẽ được đưa ra là bao nhiêu, bởi vì Viettel quyết định giữ bí mật đến phút chót. Nhưng theo khẳng định của một nhân vật có trách nhiệm của Viettel, giá cước của mạng di động 098 sẽ hấp dẫn hơn các mạng khác, mặc dù Cty không có ý định chạy đua về giá. Viettel có lợi thế về vùng phủ sóng trên toàn quốc, nhưng mới chỉ chủ động thiết lập được 50% hệ thống mạng, còn lại vẫn phải thuê kênh của VNPT, cho nên cả S-Fone và Viettel đều chưa phải đối thủ nặng ký của hai mạng MobiFone và Vinaphone.
Theo nhận định của một quan chức ngành viễn thông, giá cước thông tin di động khó có thể giảm thấp hơn nữa, vì mức cước đã giảm xuống gần sát với chi phí DN bỏ ra. Nhưng thực tế lần điều chỉnhgiá cước này của VNPT cũng hé lộ nhiều thông tin cho thấy cước di động chưa phải là không thể tiếp tục giảm. Đơn cử như tính toán của S-Fone, khi thuê bao của mạng này gọi thuê bao của VNPT, S-Fone sẽ thu của khách hàng 1.636 đồng / phút, thuê bao trả sau chưa tính thuế GTGT. Trong số đó S-Fone sẽ phải trả cho VNPT 1.170 đồng phút, bao gồm 820 đồng tiền phí kết nối đến các mạng di động của VNPT, 250 đồng cho cước kết nối qua tổng đài trung gian, 100 đồng cước thuê kênh. Tổng số tiền mà S-Fone được hưởng là 466 đồng/phút. S-Fone là DN mới, chi phí chiếm tới 71,52%, lại thêm cách tính cước áp dụng theo block 10 giây DN này vẫn có lãi. VNPT có lợi thế áp đảo S-Fone về số thuê bao, vùng phủ sóng, cơ sở kỹ thuật, nên không thể khẳng định họ không thể giảm giáhơn được nữa. Bằng sự xuất hiện của các DN mới trên lĩnh vực thông tin di động, cuộc chiến hạ giá cước chưa hẳn đã kết thúc, người tiêu dùng sẽ được hưởng giá dịch vụ đúng với giá trị thực tế hơn một khi tình trạng độc quyền dần dần bị lay chuyển.
Lê Minh