Tính đến thời điểm này, các phòng công chứng nhà nước luôn quá tải. Nền kinh tế đất nước ngày càng phát triển và ý thức pháp luật của người dân được nâng cao làm phát sinh nhiều giao dịch dân sự mới cần được công chứng. Thêm vào đó, yêu cầu công khai, minh bạch các giao dịch dân sự - kinh tế, loại bỏ các giao dịch ngầm, các quan hệ mua bán trao tay thì nhu cầu công chứng, chứng thực sẽ tiếp tục tăng cao.
Việc xã hội hoá công chứng sẽ đem lại nhiều lợi ích thiết thực như: phát triển rộng mạng lưới công chứng, giảm bớt gánh nặng về biên chế và ngân sách của nhà nước, nâng cao chất lượng dịch vụ công và trách nhiệm cá nhân của công chứng viên, tăng thu ngân sách thông qua việc nộp thuế của công chứng viên.
Phòng công chứng luôn quá tải
Theo thống kê của Bộ Tư pháp, trong 15 năm qua, 123 phòng công chứng nhà nước đã giải quyết gần 39 triệu công việc. Tại nhiều phòng công chứng, các nhân viên công chứng cũng đã rất khẩn trương, tập trung cao độ vào làm việc. Tuy nhiên, không ít người đã phải ra về tay không cho dù đã xếp hàng nửa ngày trời. Nhiều người có kinh nghiệm trong "hành trình" giải quyết các thủ tục hành chính đã phải đến xếp hàng sớm trước giờ làm việc tới 2 tiếng đồng hồ để có thể công chứng được các giấy tờ trong ngày. Thậm chí một số người tại các khu đô thị lớn đã vác hồ sơ giấy tờ sang các tỉnh lân cận để công chứng với hi vọng dân cư thưa hơn sẽ vắng hơn, nhưng vẫn không tránh khỏi cảnh chen chúc, chờ đợi, mệt mỏi...
Dẫu biết phải chờ nhưng người ta vẫn phải đến phòng công chứng. Và điều này dẫn đến sự quá tải! Hầu hết các phòng công chứng đều chật hẹp so với số người đến đây. Một số phòng công chứng còn không có bãi để xe, buộc người đến công chứng phải gửi xe tại các hộ dân bên cạnh với nỗi lo nơm nớp.
Nhưng chưa xong, nhiều phòng công chứng còn tự đặt ra những quy định, buộc khách đến công chứng phải... photocopy tại máy của phòng, nếu photocopy ở ngoài mang đến thì bị trả lại với rất nhiều lý do như bản chụp không rõ, photocopy bị "mực sống"... Đặc biệt, tình trạng quá tải tại các phòng công chứng đã nảy sinh dịch vụ cò. Do yêu cầu công việc, không ít người đã phải tìm đến "cò" với mong muốn được việc và nhanh chóng cho dù phải chi một mức phí rất vô lý.
Xã hội hoá - lợi ích nhiều mặt
Với việc xã hội hoá công chứng, Nhà nước vừa bảo đảm việc quản lý xã hội bằng pháp luật và đáp ứng được nhu cầu về công chứng, chứng thực của người dân, vừa đảm bảo mục tiêu tiêu tinh giản bộ máy hành chính. Bằng hình thức cạnh tranh cung ứng dịch vụ lành mạnh, thủ tục công chứng, chứng thực sẽ đơn giản, thuận tiện khuyến khích người dân thực hiện các giao dịch dân sự theo đúng hình thức mà pháp luật quy định. Và một điều chắc chắn sẽ giảm bớt hiện tượng tiêu cực phát sinh từ hoạt động công chứng, chứng thực như nhũng nhiễu, "cò"...
Bên cạnh đó, trách nhiệm pháp lý của các công chứng viên cũng được quy định rất cụ thể trong Luật Công chứng. Luật Công chứng có hiệu lực, chất lượng các giấy tờ được công chứng sẽ chuẩn xác hơn rất nhiều, bởi sẽ không còn tình trạng xử lý qua loa đối với những người công chứng sai, công chứng giấy tờ giả...
Theo Khoản 3, Điều 3, Luật Công chứng quy định nguyên tắc hành nghề công chứng là phải "chịu trách nhiệm trước pháp luật về văn bản công chứng". Nghĩa vụ của tổ chức hành nghề công chứng cũng được ghi rất cụ thể tại Điều 32. Theo đó các cơ quan công chứng phải: "Niêm yết lịch làm việc, thủ tục công chứng, phí công chứng, thù lao công chứng, nội quy tiếp người yêu cầu công chứng tại trụ sở của tổ chức hành nghề công chứng". Các cơ quan công chứng phải "Bồi thường thiệt hại do lỗi mà công chứng viên của tổ chức hành nghề công chứng gây ra cho người yêu cầu công chứng"...
Chủ trương xã hội hoá dịch vụ công chứng đang kỳ vọng rất nhiều, vấn đề chỉ còn là các văn bản hướng dẫn sớm được ban hành để các cơ quan thực thi có kế hoạch triển khai luật được đúng, đủ và không ảnh hưởng tới quyền lợi của các bên.