Thứ Năm, 15/03/2007 - 09:16

Chế độ kế toán cho doanh nghiệp vừa và nhỏ

Theo nhiều DN, chế độ kế toán hiện đã bộc lộ nhiều bất cập. Tuy vậy, các DNNVV có thể tin tưởng rằng chế độ kế toán mới sẽ phù hợp hơn với yêu cầu và trình độ quản lý kinh tế, tài chính của DNNVV ở VN hiện nay và những năm tới - đó là khẳng định của ông BÙI VĂN MAI - Vụ trưởng Vụ Chế độ kế toán và kiểm toán, Bộ Tài chính.

- Thưa ông, có nhiều ý kiến cho rằng, việc áp dụng Chế độ kế toán DNNVV còn nhiều vướng mắc, chưa thực sự đem lại hiệu quả cho DN và nhà quản lý. Ý kiến của ông về vấn đề này như thế nào?

Đúng là trong thời gian qua, thực tế triển khai áp dụng Chế độ kế toán DNNVV còn nhiều bất cập. Trước hết là đối tượng áp dụng. Theo quy định, đối tượng áp dụng Chế độ kế toán DNNVV là những DN có vốn điều lệ dưới 10 tỷ đồng, lao động từ 300 người trở xuống. Đây thực sự là những DN tương đối lớn. Trên thực tế số đông DN lại quá nhỏ, nghiệp vụ kinh tế phát sinh gọn nhẹ, đơn giản nên khi triển khai áp dụng Chế độ kế toán này lại trở thành phức tạp.

Chế độ kế toán DNNVV xây dựng để áp dụng cho mọi lĩnh vực, mọi ngành nghề và mọi thành phần kinh tế, trong khi đó hoạt động của một DN cụ thể thường khá đơn giản. Chế độ kế toán phải quy định cho tổng hoà các lĩnh vực nên khá khó khăn khi áp dụng cho một DN. Hoạt động kinh doanh trong kinh tế thị trường phức tạp hơn nhiều nên trước đây chế độ kế toán cũng không thể thực sự đơn giản, dễ hiểu như nhiều người mong muốn. Trong khi đó các DNNVV thực hiện các cơ chế chính sách cũng còn nhiều hạn chế, nhất là Chế độ hoá đơn chứng từ, chưa coi trọng công tác kế toán… Bên cạnh đó, trình độ cán bộ kế toán của các DNNVV tương đối thấp, không có thực tế công việc, không biết mở sổ, ghi chép,.. Có những DN đã thuê những người làm nghề kế toán tự do, không có chứng chỉ hành nghề, nên không ai kiểm soát được việc họ làm đúng hay sai… Chính những lý do này khiến việc áp dụng Chế độ kế toán DNNVV chưa thực sự đem lại hiệu quả cao.

- Vậy theo ông, Chế độ kế toán DNNVV hiện nay liệu đã phù hợp?

Từ năm 1996, ngoài việc ban hành chế độ kế toán cho các DN nói chung, chúng tôi đã ban hành chế độ kế toán riêng cho DNNVV. Đặc biệt, trong 5 năm gần đây, Nhà nước đã ban hành Luật Kế toán và các nghị định hướng dẫn, Bộ Tài chính đã ban hành 26 chuẩn mực kế toán. Luật Kế toán và các chuẩn mực kế toán đã tạo dựng khuôn khổ pháp lý cho việc xây dựng chế độ kế toán DN và báo cáo tài chính. Chế độ kế toán cho DNNVV được ban hành thời gian qua rất đồng bộ cả về chế độ chứng từ, sổ kế toán, tài khoản kế toán và báo cáo tài chính đã tạo điều kiện rất thuận lợi cho các DN trong thực hiện. Với cách bố trí, sắp xếp tài khoản trên bảng cân đối kế toán, thông tin do kế toán cung cấp cho phép đánh giá thực trạng tài chính của DN ở mọi thời điểm. Chế độ kế toán DNNVV cũng giải quyết nhiều hoạt động kinh tế mới phát sinh như chi phí thuế thu nhập DN, kế toán các khoản đầu tư chứng khoán, cổ phiếu, đầu tư vào Cty liên kết, các khoản dự phòng, tài sản và nợ,…Và trên thực tế khá nhiều DN quy mô vừa đã thuận lợi hơn khi áp dụng chế độ kế toán này từ công việc lập chứng từ, ghi sổ sách, tài khoản, báo cáo tài chính, kiểm kê… Chính những điều này có thể khẳng định Chế độ kế toán DNNVV hiện nay đã phù hợp hơn với yêu cầu và trình độ quản lý kinh tế, tài chính của DNNVV ở VN hiện nay và những năm tới.

- Để Chế độ kế toán này thực sự đi vào cuộc sống, theo ông các cơ quan chức năng cũng như DN cần có những giải pháp gì?

Theo tôi, trước hết cần nâng cao vai trò của cơ quan thuế vì theo quy định của pháp luật hiện hành, chỉ có cơ quan thuế mới có quyền kiểm tra sổ sách kế toán của DN. Cơ quan thuế có thể không chấp nhận báo cáo tài chính, không quyết toán thuế của DN khi đơn vị đó không áp dụng chế độ, chính sách của nhà nước, không nhận báo cáo tài chính do DN thuê những cá nhân không có chứng chỉ hành nghề. Trong những năm tới, số lượng DNNVV sẽ tăng rất nhanh và theo dự báo sẽ đạt con số 500.000 DN vào năm 2010, yêu cầu về kế toán cũng tăng cao do vậy phải tăng cường công tác đào tạo, bồi dưỡng hỗ trợ các DN trong công tác kế toán. Và hơn ai hết các DN phải tự trang bị cho mình kiến thức về Chế độ kế toán để quản lý tốt nhất các nguồn lực tài chính của DN.

- Xin cảm ơn ông!

search