Là một quốc gia láng giềng và có nhu cầu xăng dầu rất cao, Trung Quốc cũng gặp những khó khăn tương tự với Việt Nam. Chính vì vậy, đêm ngày 19/6/2008, chính phủ Trung Quốc đã quyết định tăng giá xăng và dầu diesel 1.000 nhân dân tệ một tấn, giá xăng máy bay tăng thêm 1.500 nhân dân tệ một tấn. Uỷ ban cải cách và phát triển quốc gia Trung Quốc (NDRC), cơ quan chịu trách nhiệm về việc đề nghị tăng giá xăng dầu cho biết giá bán lẻ chuẩn các mặt hàng xăng và dầu diesel tăng lên mức 6.980 nhân dân tệ và 6.520 nhân dân tệ một tấn mỗi loại. Theo đó, giá 1 lít xăng và dầu diesel tăng thêm 0,8 nhân dân tệ và 0,92 nhân dân tệ. Những điều chỉnh về giá xăng dầu được Chính phủ Trung Quốc thực hiện nhằm bảo đảm việc thu hẹp khoảng cách giữa giá dầu thô quốc tế tăng cao với giá xăng dầu nội địa. Trung Quốc tỏ ra khá thành công trong việc kiềm chế chỉ số tăng giá hàng tiêu dùng, lạm phát của Trung Quốc tháng 4/2008 là 8,5%, sau đó kiềm chế xuống còn 7,7% vào tháng 5/2008 và tháng 6/2008 giảm xuống còn mức 7,1%. Việc bù lỗ giá xăng dầu của Chính phủ Trung Quốc cũng như các quốc gia Châu Á khác đã được tiến hành trong thời gian qua khi giá dầu thế giới tăng liên tục. Cho đến nay hầu hết các nước Châu Á buộc phải thả giá xăng dầu tới mức tiệm cận với giá dầu quốc tế để tránh thâm hụt quá nặng đối với ngân sách.       

Tuần qua, giá dầu thô thế giới chững lại quanh mức 130 USD một thùng sau khi đã tạo đỉnh 140 USD/1 thùng vào đầu tháng 7/2008 và có xu hướng giảm nhiệt chút ít sau khi có các thông tin tốt lành về việc Mỹ và Iran đối thoại trực tiếp nhằm giải quyết các căng thẳng và bất đồng song phương. Tuy nhiên về dài hạn, giá dầu có xu hướng tiếp tục tăng và các mốc cao như 150 USD, thậm chí là 200 USD cũng có thể bị chạm đích trong thời gian khoảng 1 năm nữa do nhu cầu sử dụng không giảm và một phần do các tập đoàn thế giới đang nhảy sang buôn bán đầu cơ trục lợi từ giá dầu bất ổn. Do đó, xu thế tăng giá xăng dầu là khó tránh khỏi và liên quan trực tiếp đến vấn đề này, lạm phát sẽ tiếp tục tăng mạnh.

Uỷ ban cải cách và phát triển Trung Quốc thường xuyên đối mặt với áp lực tăng giá xăng dầu nhưng cũng lo ngại điều đó sẽ thúc đẩy chỉ số giá tiêu dùng Trung Quốc tiếp tục tăng và làm cho lạm phát lên cao. Hai công ty cung ứng dầu quan trọng hàng đầu của Trung Quốc là Tập đoàn dầu khí quốc gia Trung Quốc (CNPC) và Tập đoàn Hoá chất (Sinopec) đều có đơn đề nghị tăng giá xăng dầu nhưng việc Uỷ ban cải cách và phát triển Trung Quốc khi nào chấp thuận để đệ trình lên Chính phủ duyệt lại là bài toán khác vì còn tính đến giá hàng hoá tiêu dùng tăng. Với những giải pháp được chọn lọc cẩn thận như kiểm soát giá cả, cải thiện cung ứng hàng hoá, thắt chặt tiền tệ, khống chế giá xăng dầu, thúc đẩy sản xuất, tăng cường tiết kiệm, chăm lo việc làm và đời sống người lao động. Trung Quốc đang bắt đầu chứng kiến sự giảm nhiệt của lạm phát với chỉ số giá tiêu dùng. Việc Trung Quốc thời gian qua kiềm chế được lạm phát theo hướng suy giảm cho dù vẫn có tăng giá dầu là một bài học kinh nghiệm đáng quan tâm.             

Thuý Hằng tổng hợp